Makaleler

Yapay Zeka’nın temel özelliği ona yüklenen bilgiyi, tıpkı bir insan beyni gibi zamanla bilgi katarak öğrenmesidir. Ancak öğrenme hızı, insanın öğrenme hızının kat kat üstüne çıkabilir, insan beyninin 30 yılda öğrendiği bilgiyi yapay zeka iki saatte öğrenebilir.

 

Endüstri 4.0 ya da Dijital dönüşüm, bir teknoloji dönüşümü gibi görünse de aslında işletmelerin gelecekte var olmalarını ve onlara rekabet avantajı sağlayan bir iş stratejisidir. Dijitalleşmeyi doğru şekilde gerçekleştirdiğinizde yeni pazarlara açılma ya da yeni alanlarda ürün gamı geliştirme gibi konularda avantaj sağlar; rekabette hep bir adım önde olursunuz. Şu anda bile, geleceğe yatırım yapmayan, dijital dönüşümü önceliklendirmeyen şirketlerin rekabette zorlandığını görüyoruz ki bu çok yakında daha da dikkat çekici olacak.

 

Günümüzde yeni yatırımlarla artan işgücü başına sermaye stoğu ve artan rekabet, özellikle üretim endüstrisindeki şirketleri geleneksel üretim metodlarını terk ederek, daha fazla Yapay Zekâ (AI), Nesnelerin İnterneti (IoT) ve endüstriyel robotların kullanıldığı bir üretim metoduna geçmeye zorluyor.

 

Üretim şirketleri bugün bilgisayarlarla kontrol edilen üretim bantları, üretilen nihai üründeki değişikliklere göre güncellenen yazılımların yardımıyla giderek daha hatasız üretim yapmakta, üretimdeki fire ve hasarlar azaltılmakta, kısaca üretim süreçleri esnekleşmekte ve daha etkin hale gelmektedir. Ancak bu yeterli değildir. Endüstri 4.0’ın getirdiği teknolojik yenilikleri kullanarak yeni iş yapış biçimi geliştiren şirketler, hem üretimdeki verimliliği daha fazla arttıracaklar hem de maliyetlerini dünya ile rekabet edebilecek şekilde düşürebileceklerdir. Şirketlerimizin küresel rekabet gücünü koruyabilmek için dünyada sayısı ve niteliği her geçen gün artan endüstriyel robot ve Yapay Zekâ ile güçlendirilmiş makine kullanımını arttırması gerekmektedir.

 

Nesnelerin interneti (IoT) ve Yapay Zekâ (AI)’nın makine ve ekipmanlara entegrasyonu sadece endüstriyel tesislerde değil, birçok mal ve hizmetin üretim süreçlerinde insanların iletişim ve karar alma becerinin yerine geçmeye başlaması kaçınılmazdır.

 

ÜRETİM SÜREÇLERİNDE YAPAY ZEKÂ DESTEĞİ

Üretim süreçlerinde yaşanan makineleşme, ürün çeşitliliğini ve kalitesini artırırken, üretim bantlarının otomasyon sistemlerine bağlanmasıyla birlikte daha kaliteli ve uygun maliyetli ürünler tüketicilerle buluşmaya başladı. Geleneksel üretim yöntemlerinin yerini otomasyona bırakmasıyla başlayan süreç yerini, otomasyon sistemlerinin Yapay Zekâ ile şekillendiği yeni bir döneme bırakıyor. Hali hazırda otomasyon sistemleri insan gücünün yerini almaya başladığı gibi ilerleyen dönemde Yapay Zekâ teknolojileri ile beraber üretim endüstri sistemlerinin neredeyse tamamının makineler tarafından kontrol edilmesi öngörülüyor.

 

Örneğin gıda üretim endüstrisinde Yapay Zekâ, özellikle gıdaların kategorize edilmesi, hijyen, paketleme, tedarik zinciri gibi alanlarda belirli bir standardı koruması bakımından önemli bir role sahip. Özellikle işlenmemiş gıdaların hangi alanda kullanılacağının belirlenmesi ve belirlenen gıdaların işlenme süreci boyunca doğru adımlardan geçerek tüketicilere ulaşması büyük önem taşıyor. Bu noktada işlenecek gıdaların tüketiciye ulaşana kadar (ve hatta tüketiciye ulaştıktan sonra da) takip edilerek, elde edilen verilerin doğru bir şekilde analiz edilmesi gerekiyor. Burada devreye giren Yapay Zekâ’ya bağlı sistemler gıda üretim süreçlerini çok daha sürdürülebilir bir yapı üzerine inşa ediyor.

 

YAPAY ZEKÂ DESTEKLİ TALEP PLANLAMASI VE TAHMİNİ

Üretim endüstrisi için en önemli problemlerin başında gelen arz-talep dengesinin kurulması ve tedarik zincinin buna göre yönetilebilmesi, Yapay Zekâ doğru veri setleri ile eğitildikçe artık mümkün hale gelebilecektir.

 

Bu nokta, üretim sürecinin sadece fabrikada başlayıp ürünler depodan çıktığında bittiğini düşünen üreticiler için yeni bir üretici bakış açısı/zihniyeti getirir. Tam Zamanında Üretim (Just In Time Production) , yani Toyota Üretim Sistemi konsepti, Yapay Zekâ sayesinde üreticinin “Ne için tam zamanında?” sorusunu sormasını sağladığı için yeni bir seviyeye çıkacak. Malzeme stoğunun yenilemesini tetikleyen şey nedir? – bir talep sinyali, bileşen veya hammaddedeki fiyat düşüşü- herhangi bir şey olabilir ve bu ilişki Yapay Zekâ olmadan belirgin olmayabilir.

 

Soru şu, sipariş miktarınızı, optimum hammadde miktarını nasıl planlarsınız? Toplu alırsanız indirim alıyorsunuz ama o zaman da çok stoğunuz oluyor ve bir finansman yatırıyorsunuz. Az alırsanız da yetmeyebilir ve bu üretiminizi etkileyebilir. Eskiden optimum hammadde miktarını hesaplayabilmek için çok basit, endüstri mühendisliğinde okutulan “Ekonomik Sipariş Miktarı” gibi formüller kullanılırdı ki bunlar geçmiş bir periyottaki kullanım miktarına dayalıydı ve tahminleri dikkate almıyordu. Oysa şimdi hesaplama yetenekleri ve hızı sonsuz olduğu için Yapay Zekâ algoritmaları kullanılıyor. Sonuçta verilebilecek en doğru rakamı çıkararak sipariş verebiliyor.

 

KALİTE KONTROL VE BAKIM SÜRECİNDE YAPAY ZEKÂ

Üretim süreçlerinin takip edilerek bu doğrultuda üretim bantlarında kullanılan yeni ve akıllı malzemeler, üretim süreçlerinin kalitesinin her zaman aynı standartta olmasını sağlıyor. Örneğin; görsel inceleme alanında kullanılan Yapay Zekâ, bir malzemenin/ürünün doğru kalitede olup olmadığını milisaniyeler bazında anlayıp karar verebiliyor.

 

Diğer bir örnek ise, üretim bantınızdaki akıllı bir motor, daha arızalanmadan durumunu haber verip, önleyici bakım kapsamında müdehale edilmesini Yapay Zekâ destekli bir ERP’ye bildirebilir ve kendisine bakım yapılmasını sağlayabilir.

 

SATIŞ SONRASI HİZMETLERDE YAPAY ZEKÂ KULLANIMI

Şirketler, ürettikleri ürünlerin hangi malzemelerle yapıldığını, bu malzemelerin hangi sorunları oluşabileceğini ve bu durumda nasıl bir çözümün kullanıcı için en uygun çözüm olduğunu bilirler. Söz konusu teknik destek olunca chatbot ya da sesli bot kullanımı işi çok daha pratik hale getiriyor. Chatbot ve sesli botlar, teknik bilgi ile ilgili

soruların bir çoğunu sahip oldukları Yapay Zekâ desteği sayesinde cevaplayarak kaliteli bir müşteri deneyimi sunabilirler.

 

METE YÜCEL

IFS Türkiye Kurumsal Operasyonlar Direktörü (COO)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Post comment